De vlag uit: Overijssel is klaar met de eerste ronde Digitale Bibliotheek!

Met enige trots melden we graag dat de eerste zes bibliotheken van Overijssel zijn aangesloten op de infrastructuur van Bibliotheek.nl. Wij zijn mooi op tijd klaar voor de eerste deadline van 1 april. En wij feliciteren de bibliotheken Kampen, Raalte, Hengelo, Staphorst, Losser en de Kop van Overijssel met ons gezamenlijk resultaat. Een moment om toch even bij stil te staan.

Loterij met louter winnaars?
Op 16 september 2010 schreef ik voor het eerst over de subsidie van het ministerie van OC&W voor de aansluiting op de digitale bibliotheek. Ik noemde dat destijds een loterij met louter winnaars.

Nadat de eerste en tweede ronde van de loting plaats vond, is er nog wel wat water door de IJssel gegaan. Een proces van bloed, zweet en ja ook tranen om de juiste producten te krijgen, de juiste communicatie en de juiste implementatie.

Voor de subsidie is het nodig om je website deels aan te laten sluiten op onderdelen van Bibliotheek.nl. In Overijssel pakken de 25 bibliotheken dat gezamenlijk op met hun sites en bouwen ze voort op eerdere resultaten van Deventer en Enschede.

Daarnaast is het voor de subsidie nodig dat je enkele voorbereidende werkzaamheden uitvoert voor de Nationale BibliotheekCatalogus en het Datawarehouse. Ook dat is voor deze zes gebeurd. Maar dat is uiteraard veel minder zichtbaar

Het nationale leermoment
Toen ik in september 2010 al schreef over deze subsidie, zei ik al dat dit het nodige van de landelijke samenwerking zou vragen. We maken ons onderling afhankelijk, we moeten samen de innovatieagenda gaan bepalen en samen stappen zetten voor een goed beheer. Dat proces is met alle turbulentie die daarbij hoort nu in volle gang. Een proces met veel druk en soms stoom. Ik beschouw dat proces als een collectief en landelijk leermoment. 160 bibliotheekorganisaties, 11 provinciale steunorganisaties en één bibliotheek.nl moeten samen één beweging maken. En ja, dat vergt wel wat training.

Dank, dank, dank!
Ik heb in dit proces makkelijk kletsen. Ik mag af en toe mijn mening geven en nog vaker blij zijn met mooie mensen die dit doen. Ook nu weer tekenden Willard van den Berg, Marc van der Meulen, Diane Berghuis en Marianne Elsjan of Wipper in Overijssel voor de uitvoering. Van de zijde van Bibliotheek.nl was Frank Hepkema regelmatig een steun en toeverlaat. Voor de coördinatie tekenden Erwin Dekker (Blauwe Brug) en Wouter ter Meulen (Bibliotheek.nl). Allen dank!

Daarom hang ik graag vandaag de vlag uit: voor die zes bibliotheken in Overijssel, Bibliotheek.nl en het ministerie van OC&W. Opnieuw een mijlpaaltje en een stap in een proces. Op naar het vervolg!

Foto: Connected door Rent-a-moose

Een cadeautje voor Zwolle-Zuid: Info.nl, HKA, Medialab en Brightside slaan handen ineen

Vandaag ga ik eens lekker uit de school klappen. Want u ziet hier een plaatje dat nog niemand heeft gezien. Dit is namelijk de site die donderdag bij de opening van Zwolle-Zuid zal worden aangeboden.


Een hele bijzondere site gemaakt onder leiding van Info.nl en bureau dat al jaren meedraait in de top-10 van e-commerce. Technisch werden ze ondersteund door Brightside. HKA en Medialab werken er fantastisch aan mee.



Uitgangspunt is dat bij een ideale bibliotheek zoals Zwolle-Zuid, ook een ideale website hoort. De website is afgestemd op de zogeheten customer activity cycle. Die customer activity cycle gaat uit van het klantproces: 1) de klant wil iets lezen of 2) is bezig om iets te lezen of 3) heeft iets gelezen. Bij elk van die processen kun je benoemen hoe je wilt communiceren met de klant. Daar ga ik een volgende post nog wat meer over vertellen.


De site die donderdag wordt aangeboden is voorzien van het landelijk beeldmerk (helaas net niet de eerste..). Daarnaast wordt er prominent ruimte gegeven aan een etalage die in technisch jargon een "on display widget" heeft. Digitaal displayen dus.

De zoekmachine is een mashup van Bicat en Mediab met de mogelijkheid om volledig visueel te zoeken. Ook daarover in een volgende post nog wat meer.



De site maakt ook gebruik van de landelijke widgets uit het traject van mijnbibliotheek.nl. De locatiewidget is dus bijvoorbeeld gebruikt. Maar ja, dat is natuurlijk niet zo bijzonder als je weet dat de virtuele architect ook meewerkt in dat landelijke traject.


In het voorjaar zijn we begonnen met een programma van eisen. Voor de zomervakantie startte een vooronderzoek en half augustus is de bouw begonnen. In een maand tijd is deze site gebouwd. En neem van mij maar aan dat er aardig programmeurs druk mee zijn geweest. Dit is dus ook nog maar een begin. Want dit jaar leveren we in ieder geval nog een tweede versie op. Wat daarin zit, is ook voer een volgende post.


Tot slot: de site is onderdeel van het complete vernieuwingsprogramma van de Overijsselse Bibliotheken. Daarin bouwen we vestigingen om, veranderen we collectiebeleid, doen we trainingen met personeel, veranderen we de logistiek en... bouwen we een website. Straks voor elke bibliotheek in Overijssel en als het aan ons ligt, ook ver daarbuiten.


Met open mond naar dit project staan kijken. De discussies waren soms fel, de druk was altijd hoog Ik durf de stelling wel aan dat hier het beste team van Nederland aan gebouwd heeft. Dus alle hulde voor Almar van der Krogt, Marc van der Meulen, Stephan de Vilder, Nienke Sterrenburg, Lisette Kruisbrink, Helga van Gelder, Eric Wijnands, Paul Lucassen, Marianne Elsjan Youn Lotfi en last but not least onze opperorganisator Henk Kamp. En dan vergeet ik er vast nog een paar.


Dit belooft nog veel voor de toekomst. En ik hoop dat ik jullie nieuwsgierig heb gemaakt naar het vervolg. Blijf ons dus nog even volgen.

Altijd dat verlangen naar het ideaal

Aan de slag… dat was de titel van een werkconferentie vandaag in de Bibliotheek Zwolle.

Gelooft u dat de ideale man of vrouw bestaat, of de ideale baan, of het ideale huis. Of bent uw idealen allemaal al kwijt? Als u ook maar een beetje idealen kwijt bent geraakt moet u vooral blijven lezen.

Ik kreeg een mooi foldertje toegestuurd met de vraag om aanwezig te zijn bij een werkconferentie van het personeel van de bibliotheek Zwolle. Een conferentie over de opzet van het nieuwe meerjarenplan. Het foldertje geeft aan dat ik mooie workshops kan volgen over belangrijke thema’s.

Aan het begin van de dag trapt directeur Tineke van Ham af. Zij geeft aan wat de ambities zijn. Er is een pracht van een meerjarenplan opgesteld. Een greep uit de actielijst voor de komende vier jaar: Alle vestigingen worden omgebouwd tot winkels, het ledental groeien met dubbele cijfers en klanten komen graag naar alle activiteiten die worden georganiseerd.

Het meest geraakt ben ik door de woordjes “Ideale bibliotheek”. Ideale bibliotheek. Bij één van de workshops moet je je ogen dicht doen en denken aan de ideale bibliotheek. Gelukkig hoefde je niet te zeggen wat je dacht. Want ik zag een prachtig palmstrand met daarop een mooi boekenkastje met prachtige titels. Dat was mijn strand en mijn bibliotheek en ik lag er naast.

De ideale bibliotheek. Ach, wat zijn nou idealen en hoe snel leren wij niet af om idealen maar niet na te jagen. De ideale vrouw? Ach die is toch is onvindbaar en onbereikbaar. Die ideale baan? Die kun je toch nooit krijgen? Het ideale huis? Ach, er is altijd wel wat aan te merken.

Je kunt maar beter tevreden zijn met wat je hebt. Toch?

Bijna anderhalf jaar hebt ik gewerkt in die bibliotheek en ik heb meegewerkt om tot dat ambitieuze beleidsplan te komen. En vandaag zie ik de voortgang van dingen die we al veel eerder in gang hadden gezet.

Ik zie Carla Brugman enthousiast vertellen over haar samenwerking met ROC en denk, dat komt wel goed. Ik zie Ineke Groters een ongelofelijk speels collectiespel spelen. En denk, dat komt wel goed. Ik zie Margriet Veeneman en Marianne Elsjan vertellen over de ideale bibliotheek en de website. En denk, het komt wel goed. Andere workshops heb ik niet gevolgd, maar die schijnen even inspirerend te zijn geweest. Dus….dat komt wel goed.

En sterker nog, ik ben vandaag echt aan de slag geweest. Ik heb hard moeten werken.

Alle workshops zijn gegeven en opgezet door eigen medewerkers. Er is geen externe ondersteuner aan te pas gekomen. De kwaliteit van de workshops is excellent en zou door een buitenstaander niet beter gedaan kunnen worden.

Wat ook heel bijzonder is dat al het personeel meedoet in deze workshops. Iedereen kan aanhaken en zelf aangeven wat hij of zij belangrijk vindt. Resultaten worden opgeslagen in een Wiki en dat wordt ook de vorm om de toekomst kennisdeling met elkaar mogelijk te maken. Het is een doordacht geheel.

En waarom doen we dat allemaal? We doen het omdat het vijf voor twaalf is voor het bibliotheekwerk. Ledentallen lopen hard terug en uitleningen idem dito. In de laatste brief van het minister Plasterk wordt het eerst een spoortje van twijfel getoond of bibliotheken het wel gaan redden met bibliotheekvernieuwing. Dat geluid hebben wij nog nooit eerder gehoord bij het ministerie van OC&W.

Jos Geevers, een medewerker van bibliotheek Eindhoven, heeft ooit uitgerekend dat in Eindhoven met de dalende uitleenaantallen in 2017 de laatste uitlening zal plaats vinden. Als dat zou gelden voor Zwolle, dan zou bij het pensioenfeestje van Jelle Kooistra de bibliotheek tevens haar afscheidsfeestje kunnen geven.

Maar ook hier geldt, Zwolle roeit tegen de stroom in met en groeit als kool. Daar is hard voor gewerkt. En natuurlijk, er moet hard gewerkt worden om dat vast te houden. De bibliotheek Zwolle heeft een prachtig beleidsplan en een kan bogen op goede successen in de afgelopen jaren. Wat is dan het geheim in Zwolle?

Ik kijk de zaal nog eens rond. Wat voor wonderpersoneel ziet hier in de zaal dat dat kan? En beseffen ze eigenlijk wel hoe bijzonder het is, of kunnen ze dat zelf niet zien, bij gebrek aan vergelijkingsmateriaal. In de zaal zitten zes invallers die deze conferenties in hun eigen tijd volgen omdat ze dit zo belangrijk vinden. Zo bijzonder is het dus.

Ik kijk de zaal nog eens rond. Is het wonderpersoneel? Nee, dat is het niet. Het zijn allemaal leuke mensen, maar geen wonderkinderen. Wel mensen die samen werken aan een doel en waar de organisatie goed op orde is. De bibliotheek Zwolle slaagt erin om leren en werken samen te voegen en wil dat de komende jaren ook blijven doen.

Aan mij de vraag of de bibliotheek wel goed aansluit op het netwerk. Daar bestaat geen enkel misverstand over. Overigens. Bibliotheken kunnen niet aansluiten op het netwerk, want ze zijn het netwerk. Collectiebeleid, marketing, digitale bibliotheek, er is geen onderwerp waar de Bibliotheek Zwolle niet bij betrokken is.

De ideale bibliotheek. Dat woord blijft me bij. En na vandaag geloof ik de mensen niet meer die zeggen dat je idealen niet na moet jagen en dat je tevreden moet zijn met wat je hebt.

De ideale vrouw, de ideale baan het ideale huis. Ze bestaan allemaal, ik weet het zeker. Evenals de ideale bibliotheek. Je hoeft alleen maar rond te kijken hier en erachter aan te gaan. En vooral als je een beetje door de tijd heen kunt kijken. Hoe ziet het er hier met, dit tempo over drie jaar uit? Precies, de ideale bibliotheek bestaat, en u bent erbij.

Maar dan moet u wel….. aan de slag!
Precies. Wij gaan het licht niet uit doen in 2017.