Google Helpouts: liever connectie dan collectie : Best practices Leven Lang Leren : 7

Google: u kent het vooral van de zoekmachine. En misschien van Gmail. Maar Google kent u vooral van machines. Machines om mensen te helpen met het vinden van informatie of om digitaal te communiceren.

Toch doet Google nog veel meer. Google maakt bijvoorbeeld telefoonsoftware - het overbekende Android. Maar wist u dat Google ook investeert in tablets, auto's, windmolenparken, brillen en huishoudrobots?

Is er dan niets dat Google niet doet? Nou, als het iets is dat Google niet doet, dan toch dat Google mensen zelf antwoorden gaat laten geven op vragen. Als ze ergens toch de zoekmachine voor hadden uitgevonden, dan toch daar wel voor.  En zelfs dat doet Google: met Google Helpouts.

Helpouts
Helpouts is een dienst waarbij professionals en amateurs hulp bieden op hun eigen vakgebied. Die hulp bieden ze via een videoverbinding in Google+: de hangout. Via een zoekscherm kun je eenvoudig zoeken naar de deskundigheid die je nodig hebt. Die deskundigheid is overigens niet alleen gratis: voor veel diensten moet je betalen. Kijk maar naar bijgaande afbeelding.

Zelf uittesten
Ik besloot om het zelf maar eens uit te testen. Mijn handigste ingang is om dan maar eens even iemand te zoeken die me verder wil helpen met fotografie. Ik vond iemand in San Fransisco, een amateur die in het dagelijks leven bij de NASA werkt. We spraken af op zondagochtend om 11.00 uur, zijn tijd. 20.00 uur mijn tijd.

De afspraak wordt bevestigd en je via een link word je aan elkaar gekoppeld. Om 20.00 uur klikte ik op de link. Google Hangout schakelt prima in...... maar er gebeurt niks. Hm, dit is even een tegenvaller. Er lijkt iets mis te gaan. Maar wat? Na enkele minuten schakel ik de verbinding uit en wil nog een keer starten. Het systeem geeft de melding: u heeft de verbinding geannuleerd en kan niet opnieuw gebruikt worden. Uiteindelijk kom ik tot de conclusie dat mijn goedwillende amateur in San Fransisco niet kwam opdagen en bleef ik met mijn vragen zitten. Een mail van mijn kant aan hem, bleef onbeantwoord. Ach ja, werken met mensen is natuurlijk ook vragen om problemen. Geef mij maar weer een zoekmachine....

Wie wat verder zoekt op internet vindt overigens prima ervaringen met Google Helpouts, maar goed het toont wel een beetje aan hoe het kan gaan op internet. Niet alles gaat vanzelf goed.

Bibliotheken
Tja, blijft over, wat moeten bibliotheken hiermee? Ook hier zien we opnieuw dat Google zelf niet de leverancier van kennis is maar het platform biedt om dat uit te wisselen. Men investeert in connectie en niet in collectie. Google doet dat op wereldwijde schaal, dit in tegenstelling tot het mooie initiatief in Vierlingsbeek waar dit op lokale schaal gebeurt. Toch geloof ik dat bibliotheken dit op landelijke schaal prima zouden kunnen modereren.

Twee landelijke functies, twee lokale
Daarbij kom ik voorlopig tot een viertrap: twee landelijke functies zoals een functie  a la skillshare voor cursussen en een helpdienst a la helpouts voor persoonlijke ondersteuning. Twee lokale functies: een lokale pendant a al Gef it Dur van Vierlingsbeek en een cursusaanbod a la de Volskuniversiteit.

Hadden we niet beter onder onderwijs kunnen vallen?
En zo langzamerhand begin ik me dan toch af te vragen of we met de nieuwe bibliotheekwet toch niet beter onder Onderwijs  hadden kunnen vallen in plaats van onder Cultuur. Denkt u daar maar eens over na.

Colofon
Deze blog verschijnt in het kader van mijn activiteiten voor het Gelderse programma 'Een leven lang leren'. Binnen dit programma zal ik een een flink aantal best practises binnen en buiten de bibliotheekbranche beschrijven. Mijn bevindingen deel ik via mijn blogs. Mijn doel is om vanuit deze best practises een set van bouwstenen te formuleren voor bibliotheken die aan de slag willen met een Leven Lang Leren. Reacties en aanvullingen stel ik zeer op prijs.

De toekomst van je business model... over delen en zingevende merken

De wereld verandert in rap tempo. Wat dit jaar behoort tot de grootste tien bedrijven in de AEX-index, is er absoluut niet zeker van dat ze over tien jaar ook nog in deze top-tien staan.

Bijgaande plaatje illustreert van 'best global brands' illustreert dit. In 2000 stonden Nokia, Ford, Disney en AT&T nog in de top-10. In 2013 zijn ze daaruit verdwenen.

Nieuw in de top-10 zijn Apple,Google, Samsung en Toyota.  Toyota is een misschien wat vreemde eend - hoewel, koploper in hybride auto's - maar Apple, Google en Samsung zullen ons niet vreemd voorkomen. En zo zie je dat er in tien jaar tijd veel kan gebeuren.

Business modellen

In mijn verhaal over de "collaborative economy" heb ik veel gebruik gemaakt van presentaties van de Jeremiah Owyang. Deze plaatjes komen uit één van zijn nieuwste publicaties.

Daarin schets hij dat het geheim van de nieuwe bedrijven zit in de gehanteerde business modellen. De kenmerken van de thans snelgroeiende bedrijven voldoet aan zes kenmerken: 1) zingevend merk, 2) lokaal (maar tegelijk wereldwijd), 3) gepersonaliseerd, 4) op afroep, 5) mensen delen of produceren mee en 6) 'empowered people'. Voor die laatste heb ik nog geen goede vertaling.

Wie de huidige top-10 bekijkt ziet er ook nog wel een aantal traditionele bedrijven tussen zitten die het komende decennium de slag naar nieuwe  business modellen moeten maken.

De slag om bibliotheken
Tegelijkertijd zie je in dit lijstje ook welke slag bibliotheken moeten maken van oud naar nieuw. Geen massaproduct of fabriek rond uitlenen maar een instelling die op vraag van burgers, samen met die burgers op lokaal niveau ondersteund in een landelijke branche en een wereldwijd web werkt aan 'empowerment'.  Als dat geen zingevend merk wordt, weet ik het niet meer.

Wie de hele presentatie van Owyang over de toekomst van businessmodellen wil zien, kan deze hier bekijken.

Wat deed Google in de jaren tachtig?

Voor iedereen die een dagje ouder wordt: zo zou Google eruit hebben gezien als het in de jaren tachtig van de vorige eeuw was uitgevonden.

Hoe verder? : TNO-rapport eBooks : deel 7 : reacties en slot

Aan de martelgang van het TNO-rapport komt een eind. En dat is maar goed ook. We hebben er nu wel lang genoeg over gepraat. Nog een paar reacties en dan aan de slag.

Tempo en geld
Tempo wil iedereen. Iedereen vindt die twee tot drie jaar te lang. Ook René Bladder - beheerder van de LinkedIngroep Ebooks - reageerde dat bibliotheken tempo moeten maken. Erna Winters, directeur van Kennemerwaard, gaf aan bereid te zijn geld vrij te willen maken in forse omvang. Zelfs in deze moeilijke tijden.

Google?
Ook een heel sympathieke reactie via de mail kreeg ik van Rob de Bie, projectleider ICT bij Biblioservice Gelderland. Hij schreef mij over de strategie van Google. Iets waar ik bij de bespreking nauwelijks bij stil heb gestaan. Maar inderdaad, Google gaat ondertussen natuurlijk gewoon verder. Wat doen we daar mee? Waar denkt u dat Google over twee tot drie jaar staat? Jan Klerk wijst in één van zijn laatste blogposts op het horrorscenario als blijkt dat Spotify ook voor eBooks beschikbaar gaat komen.

En wat moeten wij dan nog? En dat onderstreept nu net die urgentie. Het is echt erop of eronder.

Bibliotheken verenigt u!
Eén grote Nederlandse internetbibliotheek. TNO geeft de aanzet, aan ons om 'm in te koppen. Met een flinke zak geld op zak om content te regelen. Als het gaat om verenigen hadden we daar volgens mij de VOB voor. En als het gaat om inkopen een inkoopcommissie. Wat mij betreft moet maar eens nagedacht worden hoe de opdracht van de inkoopcommissie eens flink verruimd kan worden.

Bibliotheek.nl
Bibliotheek.nl heeft bewust een periode genomen om na het verschijnen van het TNO-rapport nog eens goed te luisteren naar de branche. Er zijn gesprekken over dit rapport ingepland met de VOB-commssies Marketing en Digitale Bibliotheek. Maar dat is het dan ook maar wat mij betreft. Minder praten, meer werken. En het zou mij niet verbazen dat achter de schermen door bibliotheek.nl ook al gewerkt wordt aan de eerste stappen.

Onze Vlaamse collega's en DBNL
Eén van die eerste stappen zou bijvoorbeeld best eens de aankoppeling kunnen zijn van de digitale bibliotheek van de de Nederlandse letteren: DBNL. Dit is een site waar al heel veel Nederlandstalige titels rechtenvrij beschikbaar zijn. Onze Vlaamse collega's hebben dat al gerealiseerd (zie foto). Zo las ik het Achterhuis van Anne Frank en Kruistocht in spijkerbroek. Zou mij dus niet verbazen dat pal na de zomervakantie dat beschikbaar zou komen in Nederland. Als ik Bibliotheek.nl was, zou ik daar nu mee bezig zijn.

NBD plus plus plus
Van NBD-zijde heb ik niet echt een reactie gehoord en ook niet echt gevraagd. Het lijkt mij dat dit voor de NBD toch reden genoeg zal zijn om hun ePortal nog eens flink op te schudden en te investeren in een paar aardige verbeteringen. Zo suggereert Kees Hamann van Bibliotheek Vlissingen dat het goed zou zijn om onbekende schrijvers de gelegenheid te geven om via de bibliotheek te publiceren. Voor de schrijvers creëren de bibliotheken een podium, voor de bibliotheken betekent het content. Overigens is dit een initiatief waarvan ik al gehoord heb dat Bol en iTunes daar ook al naar kijken. Kapers op de kust dus.

Een ander idee waar NBDBiblion ook nog wat zou kunnen werd me in de schoot geworpen door Erwin Karst van de Bibliotheek Hengelo. Hij vroeg zich af op Spotify bijvoorbeeld niet gekoppeld kan worden aan onze systemen. Niet alleen boeken maar ook muziek.

En ze leefden nog lang en gelukkig?
Ik eindig graag positief. En toch kan ik aan dit verhaal niet alleen maar een prachtig harmonieus slotakkoord laten horen. Jazeker, er ligt een goed rapport. Veel aanknopingspunten. Meer eerlijk is eerlijk: veel wisten we natuurlijk ook al.

Waar het nu om gaat is dat er echt wat gebeurt, dat er visie is op basis waarvan geld beschikbaar komt en draagvlak om met z'n allen daar ook de schouders onder te zetten. Tegelijkertijd zou het toch niet verkeerd zijn om te linken aan partijen als Google en Bol.

Meer en meer raak ik ervan overtuigd dat het niet alleen goed moet zijn maar ook nog eens razendsnel beschikbaar moet gaan komen. In de sector die altijd poldert zal dat nog een hele kluif worden. Ik wens onszelf veel succes!

Als Google door ons gemaakt was....

Met dank aan onze Vlaamse vriend Jan Collet

Bas Savenije, directeur Koninklijke Bibliotheek, reageert op open brief

Een kleine week geleden stuurde ik een open brief aan Bas Savenije, directeur van de Koninklijke Bibliotheek. Ik had een artikel gelezen van de directeur van Google en vroeg mij oprecht af of we nu trots moeten zijn op wat Google allemaal doet of dat er toch ergens een verborgen agenda lijkt te zijn. En gisteren kreeg ik een keurige brief terug van Bas Savenije. Met daarbij de toestemming om die ook aan u te laten lezen en er nog eens van gedachten over te wisselen.

Beste Mark,

Hartelijk dank voor je vertrouwen in mij en in de Koninklijke Bibliotheek. Is Google vriend of vijand? Ik heb me daarover in het recente verleden al verschillende malen uitgelaten. [Zie bijvoorbeeld het artikel in Trouw van 7 september.] Wat wij als KB willen, is zoveel mogelijk mensen toegang bieden tot enerzijds wetenschappelijke informatie, en anderzijds publicaties uit en over Nederland. Dat is nogal wat. In zoverre Google er aan bijdraagt om deze doelstelling te verwezenlijken, kunnen we dit bedrijf beschouwen als vriend.

Maar, daar schuilt de adder onder het gras: Google is een commercieel bedrijf en heeft dus als belangrijkste doelstelling het maken van winst. Alle kosten die Google besteedt om het werelderfgoed te digitaliseren, zal het ook willen terugverdienen. Wie zal die uiteindelijk moeten betalen? Nu krijgt Google inkomsten uit advertenties, maar er is geen enkele garantie dat de
toegang tot informatie in de toekomst gratis blijft.

Dat is iets wezenlijk anders dan de taak die de KB heeft als nationale bibliotheek. Wij maken geen winst, we beogen dat ook niet. Van onze klanten vragen we maar 15 euro per jaar voor toegang tot alles wat we in huis hebben. Veel van onze fondsen besteden we aan de duurzame toegang tot informatie, of die nu digitaal of gedrukt is. En veel investeren we ook in het digitaliseren van
Nederlands materiaal, zoals kranten, tijdschriften en oude drukken. Het zou fantastisch zijn, als wereldwijd werd samengewerkt om een ‘Global library’ te creëren. Maar Google hanteert zijn eigen voorwaarden en kan zijn eigen eisen stellen.

Is dat voldoende antwoord?

Met vriendelijke groet,
Bas Savenije

Mijn eerste reactie: het is een prachtig antwoord en geen domme vraag van me. Zelfs de directeur van de Koninklijke Bibliotheek zoekt naar de interpretatie van de positie van Google. Sinds het snelle failliet van DSB is iedereen er toch wel van overtuigd dat elk bedrijf toch failliet kan gaan. Eén cruciale foute bedrijfskeuze kan Google fataal worden. Een te grote investering in een nieuw pakket dat het niet wordt en zelfs Google kan omvallen. En gaat u maar eens na hoeveel verschillende zoekmachines u in de laatste tien jaar hebt gebruikt: Hotbot, Webcrawler, Altavista, Yahoo en nu inderdaad al vrij lang Google. Maar welke zekerheid biedt dat?

Wat mij verder triggert is de zin: "Alle kosten die Google besteedt om het werelderfgoed te digitaliseren, zal het ook willen terugverdienen. " Het is goed om het artikel waar Bas Savenije aan refereert eens door te lezen. Daarin staat bijvoorbeeld het volgende stukje:

"Directeur van de Koninklijke Bibliotheek Bas Savenije vindt dat kennis die met publiek geld is vergaard, publiek toegankelijk moet zijn. Als een private partij daar een rol in kan spelen, graag; onder bepaalde voorwaarden. „Wij hebben op het eerste gezicht hetzelfde doel als Google: het beschikbaar stellen van informatie. Maar als de toegang tot kennis volledig in handen komt van een private onderneming, die daar nu of op termijn geld voor kan vragen, is dat riskant. Bovendien moet de conservering goed geregeld zijn en de privacy: daar zijn ze nu nog zeer onduidelijk over.”

Tja, wat is Google nu: vriend of vijand? En wat ben ik dus van Google: vriend of vijand? Ik zie de kansen maar heb dezelfde reserves. De projectgroep Bibliotheekinnovatie die optreedt als kwartiermaker loste dat destijds handig op: ze stelden een groep in van kritische vrienden. Ik geloof dat ik me ook maar zo ga noemen voor Google: kritische vriend.

Dank uiteraard aan Bas Savenije voor de moeite om te reageren op de vraag van een simpele blogger.

Open brief aan Bas Savenije, directeur van de Koninklijke Bibliotheek

Beste meneer Savenije,

Ik heb u zeer hoog en ik vind u een wijs man. Ooit heb ik met u op de online conferentie mogen presenteren over collecties. U kent me vast niet meer maar u maakte grote indruk op me. Als toenmalig directeur van de Universiteitsbibliotheek Utrecht vond ik dat u toch heel dicht bij de praktijk was gebeleven. En u had een mooie visie op vrije toegang tot informatie.


Sinds vorig weekend ben ik toch wat in verwarring. Bij toeval kreeg ik een International Herald Tribune in handen. Da's natuurlijk een krant die u ook wel heeft maar die in veel openbare bibliotheek natuurlijk ontbreekt. Maar goed, daar stond een artikel van Sergey Brin, de president van Google onder de titel "A library for ever". Hierboven ziet u een foto van Sergey Brin. Hij is misschien nog wel jonger dan ik en zeker jonger dan u. Meer een bekende acteur dan directeur van de no. 1 zoekmachine. Vindt u ook niet?

Maar goed, hij schrijft in dat artikel dat hij zo nobel bezig is met het digitaliseren van boeken. En dat hij met GoogleBooks eigenlijk alleen maar het beste voor heeft met de wereld. En laten we eerlijk wezen: als een nieuwsgierige Nederlander een boek wil inzien van vóór 1900 moet hij toch echt met de trein naar Den Haag. Daar aangekomen moet hij zich melden aan de balie en medewerkers halen het boek op uit het magazijn. Die meneer van Google zegt dat hij dat allemaal op internet gaat zetten. En gratis nog wel. En nou klaagt hij dat hij zo wordt tegengewerkt door de auteurs en de uitgevers. Aan het eind van het artikel pinkte ik een traantje weg. Hij lijkt echt het beste met de wereld voor te hebben. Die Brin kan toch geen keiharde zakenman zijn. Kijk nog maar eens naar die foto

En toch, aan het eind van het artikel schrijft hij dat beroemde bibliotheken ook kwetsbaar zijn. Soms vliegen ze zo maar in de fik (Alexandrië) of - heel recent - storten ze gewoon in zoals in Keulen.


Plotseling denk ik, hij zal toch niet de internationale bibliotheek van de wereld willen worden? Zo internationaal en allesomvattend dat de Koninklijke Bibliotheek straks niet meer nodig is?

En dan begin ik toch te twijfelen aan de intenties van die jongeman. Is het dan toch zo'n commerciële knakker? Maar om heel eerlijk te zijn, gun ik u die functie toch meer. Uw foto plak ik daarom ook nog maar eens hieronder. Kunnen ze zien dat u er ook heel betrouwbaar uit ziet.

Ik hoor graag van u, wie ik nou toch moet geloven! Zit Google nu aan uw stoelpoten te zagen of zijn het nu uw grootste vrienden?

Nog twee jaar voor..... Hyves : deel 1

Ja, ik ben weer in het land der online levenden. En na actieve ontspanning in de Ardennen en een spectaculair optreden van U2 pakken we de draad maar weer eens op. Tijd voor een nieuwe serie: Nog x jaar voor... De komende periode wil ik ingaan wat de levensduur nog is van applicaties en hulpmiddelen die we nu nog gebruiken.

En om maar met de deur in huis te vallen: Hyves gaat verdwijnen.

Pardon? U had zich toch net aangemeld en heel Nederland zat er nu toch op?

Precies, en dat is nu net het probleem. Want moet Hyves nog doen als iedereen online is? Elk zichzelf respecterend bedrijf kijkt dan naar verdere groei. Voor Hyves zou dat betekenen het aanbieden van extra Gagdets waardoor bestaande klanten het meer gaan gebruiken. Of ze gaan koppelen met andere applicaties waardoor kruisbestuiving van bestanden mogelijk is. Denk bijvoorbeeld aan de mogelijkheid om bibliotheken te koppelen aan Hyves.

Maar de meest voor de hand liggende optie lijkt mij toch dat het netwerk groter moet worden en dus over de Nederlandse grenzen heen moet. In de media kwam ik de afgelopen tijd een spectaculaire groei tegen van Facebook, het internationaal georiënteerde broertje van Hyves.

Dus ook deze Nederlander heeft zich maar aangemeld bij Facebook. Ik vond Hyves iets vriendelijker maar het moet gezegd: ik vind buitenlandse vrienden die ik via Hyves nog niet had. Ik heb meer buitenlandse vrienden dan mijn ouders en mijn kinderen zullen meer buitenlandse vrienden hebben dan ik. Vooral studenten zullen daarom steeds meer baat hebben bij internationale netwerken... En laten die studenten nou net de groep zijn die de trend zetten voor dit soort applicaties.

Met Hyves vonden we het al heel normaal dat we alle Nederlanders onder één knop hebben. Met iets als Facebook gaan we het echt normaal vinden dat we de hele wereld doorzoeken. Waar ik dan wel weer van baal dat ik in elke community dan toch maar weer dezelfde vrienden uitnodig. Er zit een overlap tussen Hyves, LinkedIn, Ning, Facebook en nog zo'n stelletje netwerken.

Het meest voor de hand liggend lijkt mij dan ook dat Facebook binnenkort een bod uitbrengt op Hyves. Het gemak van Hyves en de contacten van Facebook. Wie een beetje googlet weet dat deze geruchten nu al rondzingen.

Het is vijf voor twaalf voor Hyves: nu verkopen of lijdzaam toezien dat het marktaandeel in vijf jaar verdwijnt.

O ja, en Facebook wordt natuurlijk gewoon overgenomen door Google.