vrijdag 10 mei 2013

Wie dacht dat bibliotheken ingewikkelde regels hadden...



Volgende week beginnen de eindexamens. En er zijn nieuwe regels. De regels zijn aangescherpt en je eindcijfer wordt in oplopende gradaties opgebouwd in de laatste jaren. OC&W gooit er nog even een officieel bureau tegenaan om het nog één keer uitgelegd te krijgen aan de kinderen en de ouders...  De regels zijn naar mijn gevoel alleen te begrijpen als je een 8,1 of hoger haalt voor wiskunde. Nu ja, gewoon maar overal een voldoende voor halen, lijkt me het eenvoudigste advies.  Evenals op tijd je boeken inleveren. Blijf je weg uit al die ingewikkelde regels.

Voor wie de examens van dag tot dag wil volgen: hier vindt  u het rooster. Met dank aan Arend Runia voor de attendering. 

woensdag 8 mei 2013

Flora voor kinderen van nu : deel 1 : Terrasbloempje

terrasbloem 1 polaroid

Terrasbloempje; lat. Floret Xystus

Het terrasbloempje, is onderdeel van de schermbloemfamilie en dankt zijn naam aan zijn voorkeur voor de plek waar hij groeit: het terras. Komt algemeen voor. Is ook een geliefde plant in gecultiveerde tuinen. Zeker nu de tuin onze verlengde woonkamer wordt en het terras de 'third place'.

Bloeit van april tot september maar is zeer temperatuurgevoelig. Begint met bloeien rond Rokjesdag. Bladeren openen zich bij temperaturen die hoger liggen dan 23 graden. 's Nachts sluit de bloem zich. Is  een overblijvende plant maar aangeraden wordt om zodra de herfst zich aandient, deze plant binnen te halen en tot voorjaar in het donker laten rusten.

Wortelt goed in een plastic of betonnen voet. Komt in diverse kleurschakeringen voor. Soms worden bladeren geflankeerd door reclame. Hoogte varieert van 200 tot 250 cm. De plant wordt soms verward met de paraplu, een andere plant uit de schermbloemfamilie, die vooral in vochtige gebieden tot bloei komt.

Over 'Flora voor kinderen van nu'
Met de Flora voor kinderen van nu, begin ik met een nieuwe reeks. In 1924 en 1925 schreef Paul van Ostaijen de reeks Diergaarde voor kinderen van nu. Met daarin beschrijvingen van het dierenrijk gekoppeld aan kenmerken van die tijd. Er is nog immer geen goede aanvulling voor het plantenrijk. Deze reeks is een experiment om eens te kijken wat het oplevert als we dat in deze tijd zouden doen. De reeks dient geen enkel ander doel dan vermaak. Suggesties zijn welkom.

maandag 6 mei 2013

Abercrombie en de vuile blik van de verkoopster...

Wat we van sixpacks, beleving, collectie en de vuile blik van de verkoopster in de museumwinkel kunnen leren voor de winkelformule. Weten hoe het zit? Lees dan verder.

Ik was met twee pubers een paar dagen in Amsterdam gaan. U hoeft geen medelijden met mij te hebben. Ik beleef er veel plezier aan. Maar je bekijkt de wereld weer even door hun ogen. In Amsterdam staan op verschillende plekken mensen in de rij. Die rij bij Madame Tussaud staat er altijd. Die voor de Nieuwe Kerk was tijdelijk, want net bruiloft geweest. Maar twee andere rijen vielen voor mij echt op.

Rij 1: Abercrombie & Fitch



De enige rij die ik heb zien staan voor een winkel was die bij Abercrombie & Fitch in de Leidsestraat. Bijna zonder uitzondering jonge dames die dolgraag deze kledingzaak in willen. En de men stond graag drie kwartier te wachten voordat men de winkel in kon. De reden? Het unique selling point zijn de verkopers. Zonder uitzondering medwerkers die ook rustig een boterham zouden kunnen verdienen als fotomodel. Door deze personeelsleden wordt jij als klant in de watten gelegd. En wie koopt bij Abercrombie kan aansluitend op de foto met een sixpack. Die foto wordt weer gedeeld via sociale media en zo zingt het zich rond. Kijk maar eens naar het filmpje en luister naar de antwoorden op de vraag waarom de jonge klanten naar deze winkel komen.

Maar ook de inrichting van de winkels is bijzonder: weinig licht, harde muziek en relatief veel personeel. Het voelt als een discotheek of club. Het personeel spreekt je actief aan, niet met de vraag wat je zoekt, maar hoe het met je gaat. Een aantal jaren terug bezocht ik een vestiging van Abercrombie in Londen. En ik was wel wat overdonderd wat het effect was van deze winkelformule. Het feit dat je met aandacht geholpen wordt door modellen - en ik doe hier maar een bekentenis - voelt bijzonder prettig voor je ego.

Uiteraard zijn er ook negatieve geluiden over Abercrombie. Die vinden dat er confectie wordt verkocht die ook de helft goedkoper had kunnen zijn. Of dat je jongeren niet zo met marketing moet misleiden. Lezenswaardig is het artikeltje van modejournalist Bregje Lampe.

Abercrombie is geen kledingzaak maar 'experience fashion'. Niet de kleding maar de belevenis staat centraal. En zo creëert Abercrombie meerwaarde en verhogen ze hun marge op kleding flink.

Rij 2: Rij-ksmuseum

 

Een rij waar ik zelf onderdeel van uit maakte was die van het Rijksmuseum. Al voor 9.00 uur 's ochtends - kan ik u uit eigen ervaring vertellen - staat daar al een rij van een kleine honderd meter. En ja, het is mooi geworden. Maar de koers van het museum is wel eigenzinnig. Dat zo'n museum 10 jaar dicht kan zijn, vind ik bizar. 10 jaar! Bij de overgang naar een nieuw automatiseringssysteem moesten bibliotheken in Overijssel een aantal werkdagen dicht en daarover werden terecht al opmerkingen gemaakt. De verhuizing van de bibliotheek in Amsterdam is in vergelijking daarmee vlekkeloos gegaan. Ze zijn wel even dicht geweest maar het was in vergelijking met het Rijksmuseum een vloek en een zucht.

En ook het nieuwe Rijksmuseum is toch vooral weer een museum. Het concept museum heeft men - ondanks 10 jaar dicht - niet vernieuwd. En dat is volgens mij een gemiste kans. Dat neemt niet weg dat er gewoon weer dikke rijen toeristen staan. Wat het museum ook doet, de toeristen zullen blijven komen.

Mij zou het bij zo'n omvangrijke verbouwing en vernieuwing toch een uitdaging hebben geleken hoe je die wachtrijen kunt voorkomen. Want hoewel je de tickets via internet kunt kopen, je staat toch allemaal in dezelfde rijen omdat dat de capaciteit vna het museum beperkt is. Hoe kun je de capaciteit van een museum vergroten lijkt mij een rechtvaardige vraag.

En dat het museum open is van 9.00 uut tot 17.00 uur is naar mijn gevoel dan ook een gotspe. Kijk, had dan na tien jaar verbouwen in ieder geval open gegaan van 9.00 tot 21.00 uur. Neem een voorbeeld aan OBA zou ik zeggen.

Maar de boodschap van het museum is duidelijk: het unique selling point van het museum is niet het personeel maar de museumstukken. Alle aandacht gaat naar de museumstukken en het gebouw. Er is maar een hele beperkte interactiviteit. De website daarentegen biedt wel aardig features waarbij bezoekers hun favorieten kunnen taggen. Verder is de marketing van het Rijksmuseum wel op orde getuige het bovenstaande filmpje.

Ik ben benieuwd wat het Rijksmuseum de komende jaren gaat doen: worden ze speelser met hun collectie en vernieuwen ze - vanaf de bestaande situatie - toch hun concept. Of blijven ze zeggen: we waren een museum, we zijn een museum en we blijven een museum.


Wat je kunt leren

Van beide instellingen kunnen we wat leren. Over hoe je toegevoegde waarde creëert en je prijs verdubbelt of hoe je juist de huidige functie behoudt en de je bestaande gebouw en collectie centraal blijft stellen. Zijn we de ontmoetingsplaats - met dito beleving - of toch die schatkamer - waar alle aandacht naar de schat en de schatkamer gaat. Mij blijft nog het even puzzelen. Via Twitter liet Patrick Heemstra mij nog weten dat we als bibliotheken er maar naar moeten streven dat onze leden met ons op de foto willen. Ik vond het geen gek idee.

 Ik eindig mijn bezoek aan het Rijksmuseum in de museumwinkel. Ik reken af bij een dame die dicht tegen haar pensioen aan zit. Ik vraag of ik met haar op de foto mag. Ik krijg een vuile blik terug. Ik sputter nog dat dat bij Abercrombie wel mag, maar als een geslagen hond met gedeukt ego verlaat ik het pand.

woensdag 1 mei 2013

The war on ignorance


Waar onverschilligheid en gebrek aan nuance de as van het kwaad zijn. Waar laaggeletterdheid zijn slachtoffers eist. Waar taalachterstand een nagenoeg onzichtbare guerilla voert. Waar het informatiewoud steeds groter wordt en de kans om te verdwalen steeds groter.  Waar de opinie een retweet is en uw mening een 'like'.

Bent u klaar voor de 'war on ignorance'?

Met dank aan Bart voor de attendering.

dinsdag 30 april 2013

Bij een nieuwe koning

'Wie zijn historie niet onthoudt
maakt steeds opnieuw dezelfde fout,'
sprak vader Willem-Alexander,
'en jij bent nu al wel zo schrander
dat je begrijpt wat ik bedoel.
Ons koninklijke wij-gevoel
stoelt op  besef van het verleden
waarin grote persoonlijkheden
als koning Willem I, II, III
de Nederlandse monarchie
een heel persoonlijk tintje gaven.
Ze liggen nu in Delft begraven,
maar bij hun leven deden zij
veel dingen voor de maatschappij
waar nu het volk nog lol van heeft.
Ze hebben niet voor niets geleefd:
hun doen en laten aan het hof
levert vandaag de dag nog stof
voor dramaseries op de buis,
en zo zorgt ons Oranjehuis
als steeds voor ophef en vertier.

Aan die regels moest ik vanochtend toch nog even denken. Ze komen uit de vaderlandse rijmkroniek van Jean-Pierre Rawie en Driek van Wissen. Wij gaan plezier beleven aan onze nieuwe koning. Is het niet is het staatsmanschap dan toch als voer voor dagen televesie en  nieuwe dramaseries. Binnenkort volgt het voorstel om het koningshuis samen met de RVD toe te voegen aan de publieke omroep.

Ik wens ons nog jaren kijkplezier.

vrijdag 26 april 2013

Hallo wereld, dag @biebhengelo


Tja, en dan is het vandaag zover: ik vertrek. Een jaar lang was ik parttime directeur van de grootste culturele instelling in Hengelo: de bibliotheek. En wat voor bibliotheek. Aan de muur hing het bordje: "Beste Bibliotheek van Nederland".

In de wind van de samenleving
Gisteren verscheen het afscheidsinterview in de Tubantia. Mooie woorden waren mijn deel. En een mooie tijd was het zeker. Als mensen vragen wat ik het leukst vond, antwoord ik steevast: "om in de wind van de samenleving te staan".  En daar bedoel ik mee dat ik erg genoten heb van de interactie tussen bibliotheek en burgers en tussen de bibliotheek en andere instellingen. De maatschappij beweegt steeds en telkens wordt van de bibliotheek gevraagd om op de juiste manier mee te bewegen.

Een mooi voorbeeld is het taalpunt Menthol dat is opgezet. Een project waarbij tientallen Hengeloërs mensen helpen die de nederlandse taal willen leren. Wie op vrijdagmiddag het café inloopt ziet wat ik bedoel. Of zo'n e-bookposteractie die net op het randje is met de Kama Sutra. Of die zomertassenactie waar we werden overvallen door het succes. Of vervolgens de winteractie voor Serious Request inclusief zeeduik bij.

Om ten slotte ook nog maar eens te eindigen met onze bibliotheekleden zelf die hun mening mochten geven over hun lidmaatschap.  En al die stappen, zo midden in de samenleving, leverden opnieuw een jaar met groei op. En met verdere verruiming van openingstijden in 2013, met een ombouw van de vestiging in de Hasselr Es, het opzetten van een mini-bibliotheek in Beckum en een mooi plan voor bibliotheken op school, weet ik zeker dat de Bibliotheek Hengelo nog niet aan zijn top zit. En dat zegt dus de Beste Bibliotheek, die het al zo goed deed.

Alive.... and kickin'
Dit jaar directievoering is voor mij de bevestiging dat bibliotheken nog springlevend zijn, er liggen legio kansen, ze staan midden in de samenleving en de meeste mensen zijn bijzonder blij met deze voorziening.

En tegelijkertijd is dit jaar voor mij de bevestiging dat willen bibliotheken die toekomst ingaan, ze ook daadwerkelijk moeten blijven bewegen. Er is geen dag zonder actie en geen dag zonder kansen. De kleine ruimtes die her en der in de samenleving beschikbaar zijn moet je optimaal benutten. Niet alleen praten over samenwerking, je moet het ook doen!  Kijk goed maar aarzel niet.

Dank!
Ik dank al mijn collega's van Bibliotheek Hengelo voor die fantastische ervaring. Het was mij een eer om directeur te zijn maar bovenal om met zoveel plezier te werken.

En voor René Siteur die mij weer mag opvolgen: alle succes samen met al die goede collega's!

Voor mij begint een nieuwe periode. Alles ligt weer open.

Hallo wereld, dag @biebhengelo!

dinsdag 23 april 2013

Een pleidooi voor populisme!

Meer populisten! En na het lezen van dit boekje ben ik het er hartgrondig mee eens. Meer populisten! In dit boekje komen heel veel wegen bij elkaar die ik zijdelings in de blog al eens aanstipte. Ik prijs graag boeken aan, maar deze moet iedereen die wel eens met de politiek te maken heeft (en wie is dat niet) gelezen hebben.

Het sterke punt van Van Reybrouck is dat hij populisten niet afschrijft maar op zoek gaat naar de vraag waarom ze vandaag de dag zo populair zijn? En hoe kan het dat veel stemgerechtigden zich wenden tot deze populisten?

In dit essay komt hij daarmee tot een tweetal grote conclusies: 1) de diplomademocratie en 2) een cultuurkloof.

Diplomademocratie en de homo marginalis
In Nederland is 8% van de bevolking academisch geschoold. Toch bezit deze groep 81% van alle Kamerzetels. De Tweede Kamer bestaat bijna alleen nog maar uit hoogopgeleiden. En vilein legt Van Reybrouck uit dat hoogopgeleiden en lageropgeleiden bijna twee nieuwe zuilen zijn geworden. Hoe hoogopgeleiden langzamerhand zijn gaan neerkijken op lageropgeleiden.

Hoogopgeleiden zijn lageropgeleiden de homo marginalis gaan noemen: de groep van onze diersoort die de Pfaffs leuk vindt, waarvan de mannen zonder uitzondering een horecaspoiler heeft, waarvan de kinderen obesitas hebben, de vrouwen nét te blond zijn en waar speciale vakantieparken voor zijn gemaakt waar alles all inclusive is.

Het verwarrende voor die hoogopgeleiden is dat die laagopgeleide loodgieter in het begin van zijn loopbaan meer verdiend dat een hoogopgeleide die net afgestudeerd is. Nou ja, daarmee is de emancipatie van "den arbeider" wel ongeveer voltooid. Dus waarom zou de hoogopgeleide parlementariër zich om hem bekommeren als er ook "nooddruftige" migranten zijn? En vanaf dat moment vervreemdt de parlementariër van het volk dat hij vertegenwoordigt.

Cultuurkloof
Daarnaast beschrijft Van Reybrouck verschillende vormen van cultuurkloof die de politieke kloof nog verder verdiepen. Het langst staat hij daarbij stil bij het verdwijnen van de verzuiling. Hij geeft aan dat verschillende klassen verbonden waren in de verschillende zuilen. Katholieke arbeiders konden zich wenden tot de katholieke pastoor die misschien weer een katholiek Tweede Kamerlid kende of een katholiek industrieel. En datzelfde gold voor de socialisten en de christelijken.

Verder geeft Van Reybrouck aan dat we in Nederland blij mogen zijn met de SP en zijn voorman Emile Roemer. Hij noemt dit een voorbeeld van het betere populisme. Zonder de SP zou de PVV in Nederland nog een eindje groter zijn geweest.

Hoe puzzelstukjes in elkaar vallen
En die van Reybrouck waar kende u die ook al weer van? Oja, die schrijver van het prachtige boek over Congo. Heb ik hier ook al eens aangeprezen. Van Reybrouck laat het overigens niet bij woorden alleen. Een tijdje geleden was hij ook al één van de initiatiefnemers van de G1000. Een initiatief waarbij 1.000 burgers een dag langs samen werkten aan de grote dilemma's van de Belgische politiek. Ook over dit initiatief was ik destijds enthousiast.

Wie het boekje van Kuitenbrouwer over Wilders met plezier gelezen heeft, of het het boekje van Joris Luyendijk over de Haagse stolp van politici zal ook dit boekje waarderen. Waar Kuitenbrouwer vooral tekstueel analyseert en Luyendijk voor beschrijft hoe rot de situatie is, daar weet van Reybrouck een nadrukkelijke oplossing aan te dragen: meer verlicht populisme.

Populisten en bibliotheken
Oja, het boekje is van 2008 en herdrukt in 2011. Wie het wil lezen: wees er snel bij in de Overijsselse catalogus. In alle 100 vestigingen is slechts één exemplaar aanwezig. Nee, populisten zijn niet bepaald populair bij bibliotheken