Hoe een twaalfjarige je marketingafdeling wordt....

Het is zondagmiddag. Voor mij zit er net een halve marathon op. Ik puf uit op de bank bij mijn lief die om de hoek woont bij die hardloopwedstrijd. Op mijn mobieltje komt een mailtje binnen van mijn twaalfjarige dochter Eva-Lotta. Gisteren had ze me al gevraagd of ik haar wat foto's uit mijn boek kon  toesturen. En vandaag heeft ze een booktrailer voor me gemaakt. Ik bekijk het korte filmpje. Alle vermoeidheid lijkt weg uit mijn lichaam en een grote grijns zit op mijn gezicht. Zo ziet een trotse vader er dus uit.

Hoe een twaalfjarige je marketingafdeling wordt.

Ik nodig je uit voor mijn boekpresentatie!

Op woensdagavond 10 april om 20.00 uur in de bibliotheek in Deventer is het zover! Dan zal mijn boek 'Alles behouden' het licht zien. Je weet wel, dat boek over de oorlogsdagboeken van Bibliotheek Deventer.  Een heel bijzonder verhaal.  En jij kan erbij zijn. Je kunt je gratis aanmelden op deze site!

Die datum - 10 april - is niet zomaar gekozen. Het is de dag waarop Deventer bevrijd werd. De laatste maanden van de oorlog waren in Deventer vol spanning. Iedereen wist dat de bevrijding aanstaande was. Maar ook wist iedereen dat om bevrijd te worden er eerst nog gevochten moest worden. Men leefde tussen hoop en vrees. Op woensdagavond 10 april zal ik er meer over vertellen en kun je ook gelijk het boek in bezit krijgen. Het belooft een ontroerende avond te worden, durf ik al wel te stellen.

Bijvangst: Brief van Annie M.G. Schmidt
De laatste keer dit ik jullie bijpraatte over mijn boek was midden januari. Het manuscript was net ingeleverd en de eerste drukproef kwam eraan. Een belangrijke volgende stap was het organiseren van een beetje reuring rond het boek. Zo komen er bijvoorbeeld mooi artikelen in zowel Bibliotheekblad, InformatieProfessional als in het Vlaamse Meta. En verschillende lokale kranten bereiden iets voor.

Maar de grootste publiciteit haalde ik afgelopen weekend geloof ik met de bijvangst van het boekje. Ik meldde bij het interview met het Deventer Dagblad dat ik in de oorlogsarchieven ook nog de sollicitatiebrief had gevonden van Annie M.G. Schmidt uit 1941. Zij solliciteerde destijds naar de functie van directeur. Ze werd het niet in Deventer maar even later had ze wel succes in Vlissingen. Daar zat nog een bijzonder verhaal aan vast. Maar dat moet je hier even lezen in de versie van journalist Judah Bolink van de Stentor.  De Stentor plaatste dit artikel in alle weekendbijlagen van de krant.

En dan gaat de bel....
Het weekend na de brief van Annie, ben ik op die maandag thuis. De uitgever heeft gemeld dat mijn boek in de loop van de dag bezorgd zal gaan worden. Maar als ik om half acht 's ochtends onder de douche sta, gaat de bel.... Het zal toch niet? Ja, dus. Ik trek een sprint naar de intercom en laat een waterspoor achter door het appartement. Inderdaad het is de bezorger van het boek. Het is maar goed dat hij even tijd nodig heeft om bij het appartement te komen. Ik klok: in één minuut en achtendertig seconden kan ik me afdrogen, aankleden, m'n haren in de plooi doen en een waterspoor uitwissen. Maar.... dan heb ik mijn boek ook echt in handen. Een bijzonder moment na zoveel werk.

Een muisstille zaal...
De volgende ochtend, op dinsdag, is bij Rijnbrink de maandelijkse medewerkersbijeenkomst. Ik mag er iets  vertellen over het boekje en het is voor mij ook de eerste keer dat ik voor zo'n grote groep een paar fragmenten voorlees. Het is muisstil in de zaal en zelf heb ik bij sommige fragmenten ook wel weer een brok in de keel. Door het voor te lezen voel ik weer precies hetzelfde als wat ik voelde toen ik zelf voor het eerst de dagboekjes doorlas. Het is een ontroerend verhaal met een lach en een traan.

Volgende week mag het echt het licht zien. Woensdagavond om 20.00 uur bij de Bibliotheek in Deventer. Je kan er (gratis) bij zijn. Hier even aanmelden. Het belooft een mooie avond te worden!

Tot dan?

Het beste sinterklaascadeau.... maar wel voor volgend jaar

In twee eerdere blogs liet ik u al weten dat ik bezig was met een bijzondere speurtocht, die van de oorlogsdagboeken van de  Bibliotheek Deventer. Kort samengevat: ik had een bijzonder oorlogsdagboekje gevonden van een noodfiliaal van de Deventer bibliotheek. Het dagboekje was bijgehouden door twee 20-jarige jongedames die in de laatste maanden van de oorlog dit noodbibliotheekje draaiend houden. De locatie is een oude Jaminwinkel waar men, tussen de geallieerde bombardementen door, boeken uitleent en klanten te woord staat. Klanten die soms zelf net geliefden hebben verloren of klanten die toch gewoon onder hun bibliotheekboete uit proberen te komen.

Het is een lieve kleine geschiedenis waar ik flink wat achtergrondinformatie bij heb gevonden. Wat deden deze jongedames na de oorlog? Wat gebeurde er verder in de bibliotheek en welke kleine verzetsdaad voerde men uit?

U wist al van mij dat ik bezig was om het boekje gepubliceerd te krijgen en dat WalburgPers de mooie uitgever was die dit op zou pakken. Ruim een maand geleden tekende ik het contract met WalburgPers en ze gingen vlot aan de slag.  Een week of twee geleden kwam bovenstaande omslag gereed! Ik ben er blij mee, ik vind het een mooi ontwerp dat Walburg heeft gemaakt.


U kunt al intekenen!
Vrijdagavond kwam ik thuis na een lange week werken en trof in mijn brievenbus de voorjaarscatalogus van WalburgPers. En ja hoor! Het boekje staat erin! Die catalogus is vooral bedoeld voor de boekhandelaren. Ze baseren op deze informatie hun inkoop. Die kunnen dus nu aan de slag.

Maar wie op de site van WalburgPers kijkt ziet ook dat je daar al kunt intekenen op het boek! Het verschijnt pas begin april maar u bent dan natuurlijk wel verzekerd van een exemplaar...... zei hij optimistisch.

Ook bij Bol.com is nu het boek al te reserveren.

Het boek moet nog af....
Terwijl WalburgPers dus alle voorbereidingen treft voor de verkoop, werk ik zelf nog aan de laatste afronding van het boek. Van familie van beide dames heb ik prachtige foto's gekregen. Foto's van soldaten die in huis verbleven en waar iets moois mee opbloeide en foto's van platgebombardeerde huizen Het boek gaat zo een aantal verborgen documenten onthullen die samen een mooi beeld gaan bieden op de laatste maanden van de oorlog in Oost-Nederland in het algemeen en de geschiedenis van bibliotheken in de oorlog het bijzonder.

U kunt dus al bestellen voor Sinterklaas.... u hebt het dan ruim op tijd voor Sinterklaas volgend jaar. Zo vroeg was u nog nooit klaar! Snel bestellen dus.

Tada! Contract met Walburg Pers voor een boek!

U ziet hier de tekening van een contract. Nee, geen arbeidscontract, wees gerust, ik blijf lekker werken waar ik werk. Het is een contract voor een boek. U ziet op de foto Winnie Urban, uitgever van de Walburg Pers die in het voorjaar van 2019 mijn boek 'Alles behouden!' zal uitgeven. Het is nog een beetje onder voorbehoud van de laatste financiën die nodig zijn maar ik heb het vermoeden dat dit goed gaat komen.

Heel misschien herinnert u het zich nog. Begin maart meldde ik u dat ik op zoek was naar twee jongedames die aan het eind van de oorlog een bijzonder bibliotheekfiliaal startten in  Deventer. Het was een noodfiliaal in een Jamin-winkel. Dit noodfiliaal was nodig omdat op de hoofdvestiging op de Brink een granaat was ingeslagen na het bombardement van 6 februari 1945.  Beide dames, allebei van rond de twintig,  hielden een dagboek bij van de belevenissen in deze bibliotheek in de laatste maanden van de oorlog. Dat toch wat vergeten oorlogsdagboekje staat centraal in dit boek.

Het dagboek begint als volgt:

23 februari 1945: “Vanmorgen half tien opening van het leeszaalfiliaal in de winkel van Jamin. Het eerste half uur vol verwachting, doch weinig leden. In de loop van de dag nam de kou van onze voeten toe met het aantal bezoekers, die de hele dag zo’n beetje door bleven druppelen. Drie jongens kwamen vragen om een kaart van Nederland. Ze vertelden dat ze drie van de 1.200 jongens waren, die in Bloemendaal bij razzia’s waren opgepakt, vervoerd waren per wehrmachttrein, in de buurt van Deventer uit de trein waren gesprongen en nu te voet de reis naar huis wilden aanvaarden na raadpleging van een kaart.” 

En zo buitelen grote en kleine ontwikkelingen vervolgens over elkaar. Over bejaarden die vertellen dat ze hun geliefde kwijt zijn na het bombardement op het bejaardenhuis. Over het luchtalarm dat dagelijks meerdere keren gaat maar ook over de klanten die beweren boeken al te hebben teruggebracht (maar de dames hebben natuurlijk feilloos door dat dat niet zo is).

Het dagboekje loopt door tot 14 april. Dat is tot enkele dagen na de bevrijding van Deventer op 10 april. Toen ik het dagboekje voor de eerste doorlas had ik een brok in mijn keel toen ik las dat de bevrijding een feit was. Je voelt de angst en druk letterlijk wegvallen. Maar ook voel je dat bevrijd worden kan betekenen dat je toch nog in die laatste uren vóór de bevrijding je leven kan verliezen. Hierboven zie je hoe in het dagboekje de dag van de bevrijding eruit zag.

Een privé-dagboek en een kleine verzetsdaad
Het bijzondere dagboek heb ik aangevuld met andere niet eerder gepubliceerde dagboekfragmenten waaronder fragmenten uit het privé-dagboek van één van de twee jongedames. Daarmee ontstaat een bijzonder parallel verhaal over wat er buiten de bibliotheek gebeurd.

Naast de noodfilialen - want naast deze in de Jaminwinkel waren er nog twee (helaas zonder dagboek) - gebeurde er nog iets anders na het bombardement van 6 februari. Door het bombardement moesten namelijk de illegale boeken die de bibliotheek bezat, zo'n 2.000, acuut naar een andere bergplaats worden gebracht. Pal na de bevrijding werd er in de bibliotheek in Deventer een tentoonstelling gehouden met deze verboden boeken. Dat gebeurde overigens op meer plekken in eht land. De toespraak van de directeur, mejuffrouw Timmenga,  is bewaard gebleven en werpt een mooie blik op hoe deze kleine verzetsdaad met hulp van velen tot stand kon komen.

Alles bij elkaar denk ik dat het een boek is dat een flink aantal tot nog toe verborgen documenten bij elkaar brengt. Het is een mooie kleine geschiedenis binnen de oorlogsgeschiedenis in Oost-Nederland én die van bibliotheken.

De komende maanden rond ik het boek af. Er zijn nog een aantal kleine stukjes die afgemaakt moeten worden, de illustraties en foto's moeten allemaal netjes op orde en dan gaan we langzaam richting een uitgave rond de bevrijding van Deventer in 2019.

Ik kom er nog op terug als  ik meer nieuws heb!

Een bijzondere speurtocht naar een oorlogsdagboekje

De afgelopen week was ik een paar dagen vrij. Eén van de ochtenden daarvan bracht ik door in het archief van de Bibliotheek Deventer. Ik had al vaker het verhaal gehoord dat de oud-directeur 'mejuffrouw' Timmenga tijdens de oorlog een oorlogsdagboek had bijgehouden. Ik was benieuwd of ik die dagboeken wellicht eens zou mogen inzien.

 Ans Jolink van de bibliotheek hielp me heel behulpvaardig door het archief. Naast heel veel interessant ander materiaal - want er is veel bewaard gebleven - vonden we uiteindelijk de oorlogsdagboekjes. Keurig bewaard in een mooi doosjes.

In het doosje zaten vijf dagboekjes.Vier dagboekjes van de directeur die de periode van 1943 tot en met 1945 beslaan. Het vijfde dagboekje was niet van de directeur maar van twee leeszaal-assistentes. Deze assistentes heten Bettie de Gaay en Corrie van Ommen.

Het dagboekje van beide jongedames handelt over het wel en wee van noodfiliaal 'Jamin' van 23 februari 19450 - 14 april 1945. De 'gewone' bibliotheek aan de Brink in Deventer was beschadigd en om die reden had men drie noodfilialen. Het noodfiliaal Jamin was in de Lange Bisschopstraat, de grote winkelstraat in Deventer.

Hierboven zie je de twee laatste bladzijdes van dit dagboekje. Tussen 10 en 13 april werd Deventer bevrijd. Corrie van Ommen schrijft dan 'De twee hieropvolgende dagen hebben we het filiaal blauw-blauw gelaten en al onze aandacht besteed aan het jubelen en feestvieren in bevrijd Deventer'

En zo zijn de verhalen die je leest in het dagboekje - dat ze moesten bijhouden van de directeur - een mengeling van bibliotheekverhalen, oorlogsverhalen en gewoon bezigheden van jongedames van 20 jaar. Een woordenwisseling met klanten wordt bijna achteloos afgewisseld luchtalarm waarna weer onderling gekissebis volgt  omdat die en die dat taakje niet goed doet.

Op zoek naar de dames
Het geeft een bijzonder inkijkje en ik ben ook zeker van plan er wat meer werk van te maken. De betreffende dames zouden rond de 20 jaar moeten zijn geweest in 1945. Daarmee bestaat er een heel klein kansje dat ze nog leven. Of wellicht zijn er directe familieleden. Mijn eerste prioriteit was daarmee het vinden van de betreffende dames of directe familieleden. Ik plaatste daarvoor gisteren op Facebook en Twitter een oproep.

Nou, dat heb ik geweten. Heel veel mensen deelden het bericht: tot Youp van het Hek aan toe. En mensen gingen meezoeken. Mensen waar ik niet gelijk aan had gedacht: zoals mijn eigen zus die in een heel ander deel van het land woont. Zij wist mij al snel te melden via allerlei genealogische bronnen dat Bettie de Gaay vlak na de oorlog was getrouwd was en een aantal kinderen had gekregen. Via via kreeg ik gistermiddag zo contact met een zoon van haar. Helaas is Bettie al een tijdje overleden maar het contact is gelegd en we gaan elkaar van informatie voorzien.

Een ander verhaal is Corrie van Ommen. Op Facebook meldde de huidige directeur van de Graafschap Bibliotheken dat hij in 1977 is aangesteld door Cor van Ommen. Cor van Ommen was lange tijd samen met Lucie Mesdag directeur van de provinciale bibliotheekcentrale in Gelderland. Ook Cor is overleden en voor zover mijn informatie nu strekt was ze ongetrouwd en had geen kinderen. Het is wel frappant dat ik in dit verhaal een directeur tref van één van de vele rechtsvoorgangers van het bedrijf waar ik nu zelf werk, namelijk Rijnbrink - de ondersteuner van bibliotheken in Overijssel en Gelderland.

Ondertussen wordt op Twitter nog steeds het bericht gedeeld. Mijn eerste belang was om in ieder geval nabestaanden te vinden. Als je ergens over wilt publiceren is dat toch wel netjes. Voor zover ik nu kan overzien lijkt dat gelukt. Maar probeer een tweet maar eens te stoppen. Maar wellicht levert het nog aanvullende informatie op.

Zo ben ik nog wel op zoek naar een foto van de Jamin-zaak in de Lange Bisschopstraat of andere informatie die van belang kan zijn. Ik beloof in ieder geval dat ik weer terugkom met het verhaal. Maar daarvoor moet ik ook nog beter naar het verhaal van 'mejuffrouw Timmenga' kijken. Wordt vervolgd en het werk van deze twee dames gaat dan alsnog het licht zien.

Dank allen voor nu!