Over mannen van staal en schepen van hout

Ik hou van bijzondere geschiedenissen en het liefst de geschiedenis die een beetje bizar is. Dat weet u inmiddels al wel. En ik mag er graag over schrijven.

De afgelopen weken las ik het vuistdikke boek 'De erfenis van de Grote Geus'.  'Een boek over mannen van staal en schepen van hout', schrijft de achterflap van het boek.  Geschreven door Jaap van de Wal. In 2014 schreef ik al eens over zijn debuutroman 'In naam van Oranje'.

Opnieuw is de tachtigjarige oorlog het toneel van het boek en is de hoofdpersoon Jack van Rijn, een kapitein op een geuzenschip. Ditmaal moet hij achter een erfenis aan van de Hendrik van Brederode, ook wel de grote geus, genoemd. Deze Brederode heeft inderdaad echt bestaan en zijn testament is met wat nevelen omhult. Van de Wal speelt handig met dit feit en geeft er een mooie draai aan.

Na de dood van Brederode zou Leneart de Graeff, ook wel bekend als de graaf van Brugge, de erfenis van Brederode onder zijn hoede hebben genomen. Ook hij heeft echt bestaan en ook onderdelen van zijn leven zijn in nevelen gehuld.  De erfenis is zodanig van omvang dat de bezitter ervan een doorslaggevende betekenis kan spelen in de tachtigjarige oorlog.

Zie hier de ingrediënten van een historische achtervolging langs vele plaatsen en plekken. Van de Wal heeft zich uitgeput om de loop van de tachtigjarige oorlog op een knappe manier in te vlechten. Zo komt een prachtige beschrijving van het beleg van Zierikzee voorbij. Ook geeft de roman van Van de Wal een mooi beeld over hoe Willem van Oranje laveerde tussen calvinisten, geuzen en katholieken en hoe hij zeker enige tijd nodig heeft gehad om te groeien van twijfelende Oranje naar de heuse leider van de opstand.

De erfenis van de Grote Geus is geen Dan Brown met korte hoofdstukjes en om de haverklap cliffhangers. Voor sommigen zal dit een aanbeveling zijn en voor andere een afhaker. Het is in ieder geval een boek om te lezen op lange lome dagen met triest weer buiten. Eigenlijk zo'n dag als vandaag dus. De lange hoofdstukken en soms complexe ontwikkelingen nodigen daar absoluut toe uit.

Voor liefhebbers die lekker lang in de geschiedenis willen duiken heeft Jaap van de Wal weer een mooi boek over de tachtigjarige oorlog gemaakt. Zijn boek eindigt in 1577. Hij heeft dus wel wat schrijfvoer  over om over te schrijven over deze oorlog die pas in 1648 eindigde...

Om het boek te lenen bij een bibliotheek: klik hier.

Een echt mannenboek...

Van dit boek schrijft de NBD-recensent: 'Historische fictie vol maritieme actie en spanning. Een echt mannenboek, waarbij wel enige historische voorkennis is.' Een echt mannenboek dus. Voor de goede orde: de recensent is een vrouw. Ik heb het over het boek 'In naam van Oranje' van Jaap van de Wal en ik heb het in de afgelopen weken met veel plezier uitgelezen. 

Het boek handelt over het eerste deel van de Tachtigjarige Oorlog, wat weet u daar nog van? Ja, dat die werd gehouden van 1568 tot 1648. En sommigen pruttelen dan nog iets over de vrede van Münster. Meer veel verder komen we vaak niet.

Met dit boek leest u het spannende verhaal van kapitein Jack van Rijn van de Watergeuzen. Het is 1572 en de Hertog van Alva heeft Nederland stevig in zijn greep. Van echte oppositie is nog geen sprake. De Staten van Holland durven niet stevig door te pakken en houden de hand op de 'defensie'knip.  Willem van Oranje kan slechts door allerlei 'crowdfunding' rebellenleger op de been krijgen. En dan zijn er nog de watergeuzen. De mannen die altijd onafhankelijk blijven en toch voornamelijk leven van rooftochten op zee.

 

Kapitein Jack van Rijn steelt in 1572 een Spaans galjoen. Op bijzonder wijze: het schip ligt in de koudste winter van die eeuw, stevig vastgevroren in het ijs. Maar zodra het begint te dooien steelt hij het van de Spanjaarden die dan nog in winterslaap verkeren.

 

Het schip neemt deel aan de val van Brielle (op 1 april, weet u nog?), het ontzet van Leiden, de slag bij Antwerpen en aan de zeeslag voor Hoorn die de Amsterdamse vloot van de Spanjaarden tot zinken bracht. En passant maken we het beleg van Haarlem mee en de vernietiging van Naarden en Zutphen door de Spanjaarden.

 

In het boek wordt de scheiding tussen 'Paapsen' en Calvinisten zichtbaar en hoe Willem van Oranje laveert tussen de verschillende godsdienststromingen. En hoe het hem lukt om toch maar een rebellenleger vanuit verschillende bevolkingsgroepen samen te stellen. Het was voor mij reden om de tijdlijn van de Tachtigjarige Oorlog er weer eens bij te pakken en dan zie je dat heel veel zaken die in de verlichting en de Franse revolutie tot bloei komen, in de kern in die Tachtigjarige oorlog al gezaaid zijn.

 

'In naam van Oranje' is het romandebuut van Jaap van de Wal. Van mij mogen er nog wel een paar komen: spannend en historisch goed onderbouwd. Mijn eigen conclusie was dat het boek niet misstaat naast Johan Fabricius' 'De scheepsjongens van Bontekoe'. Die laatste is onlangs verfilmd en dat zou met dit boek ook nog wel eens kunnen gebeuren. 'Een echte mannenfilm', kopt de filmrecensent dan.

 

Reserveer hier het boek in de Overijssel Catalogus

Reserveer hier het boek via Literatuurplein